Zoek in Archief
Laatst bewerkt
- Kikkergedicht uit Spanje
- Nederlandse Grondwet: ''Wij, burgers van Europa''
- Walvis met café in zijn buik
- Als een vreemde je aanstaart
- Kikkergedicht uit Spanje
- Nederlandse Grondwet: ''Wij, burgers van Europa''
- Walvis met café in zijn buik
- Als een vreemde je aanstaart
Archief - 2010
- Column
- Feuilleton
- Nieuws
- Recensie
- Interview
- Reportage
- Achtergrond
- Essay
- Column
- Feuilleton
- Nieuws
- Recensie
- Interview
- Reportage
- Achtergrond
- Essay
![]() |
Pagina 1 van 472
CRIME AND PUNISHMENT PART I CHAPTER I On an exceptionally hot evening early in July a young man came out of the garret in which he lodged in S. Place and walked slowly, as though in hesitation, towards K. bridge. He had successfully avoided meeting his landlady on the staircase. His garret was under the roof of a high, five-storied house and was more like a cupboard than a room. The landlady who provided him with garret, dinners, and attendance, lived on the floor below, and every time he went out he was obliged to pass her kitchen, the door of which invariably stood open. And each time he passed, the young man had a sick, frightened feeling, which made him scowl and feel ashamed. He was hopelessly in debt to his landlady, and was afraid of meeting her. This was not because he was cowardly and abject, quite the contrary; but for some time past he had been in an overstrained irritable condition, verging on hypochondria. He had become so completely absorbed in himself, and isolated from his fellows that he dreaded meeting, not only his landlady, but anyone at all. He was crushed by poverty, but the anxieties of his position had of late ceased to weigh upon him. He had given up attending to matters of practical importance; he had lost all desire to do so. Nothing that any landlady could do had a real terror for him. But to be stopped on the stairs, to be forced to listen to her trivial, irrelevant gossip, to pestering demands for payment, threats and complaints, and to rack his brains for excuses, to prevaricate, to lie--no, rather than that, he would creep down the stairs like a cat and slip out unseen. This evening, however, on coming out into the street, he became acutely aware of his fears. "I want to attempt a thing _like that_ and am frightened by these trifles," he thought, with an odd smile. "Hm... yes, all is in a man's hands and he lets it all slip from cowardice, that's an axiom. It would be interesting to know what it is men are most afraid of. Taking a new step, uttering a new word is what they fear most.... But I am talking too much. It's because I chatter that
CRIME AND PUNISHMENT PART I CHAPTER I On an exceptionally hot evening early in July a young man came out of the garret in which he lodged in S. Place and walked slowly, as though in hesitation, towards K. bridge. He had successfully avoided meeting his landlady on the staircase. His garret was under the roof of a high, five-storied house and was more like a cupboard than a room. The landlady who provided him with garret, dinners, and attendance, lived on the floor below, and every time he went out he was obliged to pass her kitchen, the door of which invariably stood open. And each time he passed, the young man had a sick, frightened feeling, which made him scowl and feel ashamed. He was hopelessly in debt to his landlady, and was afraid of meeting her. This was not because he was cowardly and abject, quite the contrary; but for some time past he had been in an overstrained irritable condition, verging on hypochondria. He had become so completely absorbed in himself, and isolated from his fellows that he dreaded meeting, not only his landlady, but anyone at all. He was crushed by poverty, but the anxieties of his position had of late ceased to weigh upon him. He had given up attending to matters of practical importance; he had lost all desire to do so. Nothing that any landlady could do had a real terror for him. But to be stopped on the stairs, to be forced to listen to her trivial, irrelevant gossip, to pestering demands for payment, threats and complaints, and to rack his brains for excuses, to prevaricate, to lie--no, rather than that, he would creep down the stairs like a cat and slip out unseen. This evening, however, on coming out into the street, he became acutely aware of his fears. "I want to attempt a thing _like that_ and am frightened by these trifles," he thought, with an odd smile. "Hm... yes, all is in a man's hands and he lets it all slip from cowardice, that's an axiom. It would be interesting to know what it is men are most afraid of. Taking a new step, uttering a new word is what they fear most.... But I am talking too much. It's because I chatter that
Sprekende uitspraken
Dan liever de lucht in! De wereldgeschiedenis in 75 beroemde uitspraken
Helge Hesse
Uitgeverij Balans; €18,95 344 p.
ISBN 978-90-501-8925-5
In Dan liever lucht in! probeert de Duitse filosoof/econoom Helge Hesse in 75 beroemde uitspraken de wereldgeschiedenis samen te vatten. Zo passeren bijvoorbeeld uitspraken als ‘Ken uzelf!’, ‘Tabula rasa’, ‘L’etat, c’est moi’, ‘Bloed en ijzer’ en nog 71 anderen de revue. De uitspraken zijn gedaan door diverse grote namen uit de geschiedenis, maar ook door minder bekende personen, waarbij de context waarin ze gedaan zijn vaak wel herkenbaar is. Ze zijn chronologisch verdeeld en Hesse vindt een goede balans tussen de verscheidene tijdvakken waarin ze gedaan zijn, van de Oudheid tot het heden (de laatste uitspraak is van George W. Bush).
![]() |
De uitspraken die worden besproken worden niet alleen feitelijk gepresenteerd door de personen en de tijd waarin ze werden gedaan aan te duiden, maar ook door deze in een context te plaatsen die zowel voor de maatschappijen waarin ze uitgesproken werden als de personen die ze deden van groot belang waren. Prijzenswaardig is de diepgang die Hesse haalt uit de verschillende uitspraken. Zo worden bij de vele filosofen die besproken worden, hun ideeën toegelicht en dan blijkt altijd dat de uitspraken waarom deze mensen bekend staan (of omgekeerd) precies vertegenwoordigen waar zij voor stonden.
Het is moeilijk om bij een boek over befaamde uitspraken niet meteen scepsis de overhand te laten krijgen, maar hier toont zich een opmerkelijk aspect van Hesses werk: hij onderkent niet alleen het gevaar dat de uitspraken moeilijk verifieerbaar zijn, maar geeft bij veel ervan aan dat dat precies het probleem is en gaat in sommige gevallen zelfs in op hoe de uitspraak dan wel ontstaan is, wetende dat hij niet in de bekende vorm is gedaan.
Een punt van kritiek op Hesses analyse is dat hij zich vrij voelde om bij veel uitspraken te vermelden in welke context ze gebruikt dienen te worden, als men ze nu aan zou halen. Dit doet echter geforceerd aan: als de lezer net heeft gelezen in welke context de uitspraak is gedaan en wat ermee bedoeld werd, kan hij daar zelf toch uit opmaken wanneer het gepast is hem te gebruiken? Dit is echter een kleine bron van ergernis, die bovendien maar enkele keren voorkomt.
Al met al is het ambitieuze project van Helge Hesse met Dan liever de lucht in! goed geslaagd: de wereldgeschiedenis wordt op speelse manier aan de hand van uitspraken verteld, waarbij ook bijzonder veel aandacht wordt geschonken aan de desbetreffende spreker en wat er dan wel zo bijzonder aan deze persoon was. Naast het aanstippen van belangrijke gebeurtenissen van de wereldgeschiedenis, krijgt de lezer dus ook een inleiding op veel van de belangrijkste denkers die de geschiedenis rijk is.
Roland Bertens, 6 juni 2009




